Undov soʻzlar

wow, oh, ah, hooray ijobiy tuygʻuni bildiradi va gapga grammatik jihatdan bogʻlanmaydi — ularni olib tashlasangiz, gap butun qoladi. Aynan shu narsa undovni boshqa soʻz turkumlaridan ajratadi: u gap boʻlagi emas, his ifodasi.

ouch — toʻsatdan ogʻriq, oh no — yoqimsiz xabar, alas — kitobiy afsuslanish. Uchalasi ham turli darajadagi salbiy tuygʻuni beradi va uslubi bilan farq qiladi: ouch ogʻzaki va bevosita, alas esa badiiy matnda uchraydi, kundalik nutqda deyarli eshitilmaydi.

ugh — yoqtirmaslik, oops — oʻz xatosini sezish, hmm — shubha. Bu guruh ayniqsa suhbatda koʻp uchraydi, chunki u fikrni emas, ayni damdagi munosabatni bildiradi. Yozuvda esa ular faqat toʻgʻridan-toʻgʻri nutqni yetkazish uchun ishlatiladi.

hey, hello, excuse me suhbatni boshlash yoki eʼtiborni jalb qilish uchun ishlatiladi. Uslub darajasi farq qiladi: hey norasmiy va faqat tanish odamga aytiladi, excuse me esa xushmuomala va begona odamga murojaat qilishning odatiy yoʻli. Notoʻgʻri tanlov qoʻpollik boʻlib tuyuladi.

well, um, er, so soʻzlovchiga oʻylash uchun vaqt beradi va ogʻzaki nutqda juda koʻp uchraydi. Ular hech qanday maʼno tashimaydi, lekin suhbat ohangini tabiiy qiladi. Rasmiy yozma matnda esa ular ishlatilmaydi — u yerda pauza tinish belgisi bilan beriladi.

aha tushunganini, oh well koʻnganini, hmm esa ikkilanganini bildiradi. Bu uchtasi javob oʻrnida keladi va butun bir gapning vazifasini bajaradi: Aha deyish Now I understand degani. Shuning uchun ular suhbatda alohida javob sifatida turishi mumkin.

hi, hey, bye kabi soʻzlar ham undov turkumiga kiradi: ular gap boʻlagi emas va vergul bilan ajratiladi. Murojaat bilan birga kelsa, ikkala tomondan ham vergul qoʻyiladi: Hi, Anvar, how are you? Bu qoida yozma nutqda koʻpincha eʼtibordan chetda qoladi.

Undovdan keyin undov belgisi qoʻyilsa, his kuchli boʻladi; vergul qoʻyilsa, ohang yumshoq qoladi. Oh! va Oh, ... bir xil emas — birinchisi hayrat, ikkinchisi shunchaki gap boshi. Shuning uchun undovdan keyingi tinish belgisi bezak emas, maʼno tashiydi.